COPGIren kanpaina berria sare sozialetan eta adimen artifizialaren bidezko autodiagnostikoaren arriskuari aurre egiteko
publicado en Gipuzkoako PEO
Osasun Mentalaren Munduko Egunarekin bat eginez, irailaren 29tik urriaren 10era bitartean, Donostiako autobus-geltokietako markesinek hausnarketarako gonbita egiten dute honako lelopean:
«Zure osasun mentala ez da joko bat. Jar zaitez elkargokide diren psikologo eta psikologoen esku.»
Osasun mentalak lehentasunezko lekua hartu du dagoeneko gizarte-elkarrizketan. Hurrengo erronka, ordea, laguntza nola bilatzen ari garen da.
Helburu horrekin, Gipuzkoako Psikologiaren Elkargo Ofizialak gaur bertan abiatu du Donostiako autobus-geltokietako markesinetan kanpaina bat. Ekimenak gero eta hedatuago dagoen errealitate baten inguruan hausnartzera gonbidatzen du: norberaren ongizate psikologikoari buruzko lehen zalantzak sortzen direnean, TikTok, Instagram, adimen artifiziala edo kualifikazio profesionalik gabeko pertsonengana jotzeko joera.
Konektatuta bizi den belaunaldia
Ekimen honek lotura estua du gai honen inguruan Gazteriaren Euskal Behatokiaren azken txostenean jasotako datuekin:
- Euskadiko gazteen %98,2k egunero erabiltzen ditu sare sozialak.
- %74,6k egunero jasotzen du informazioa plataforma horien bidez.
- %81,5ek adimen artifizialeko tresnak erabili ditu berriki.
Gipuzkoako Psikologiaren Elkargo Ofizialaren arabera, datu horiek informazioarekin harremanetan jartzeko moduan gertatzen ari den aldaketa sakona erakusten dute, eta azaltzen dute zergatik den gero eta ohikoagoa diagnostikoak sinplifikatzen dituzten, sintomen zerrenda azkarrak eskaintzen dituzten edo oinarri zientifikorik gabeko gomendioak aurkezten dituzten edukiak aurkitzea.
«Oso positiboa iruditzen zaigu osasun mentala tabu izateari utzi izana», adierazi du Sonja Massimok, Gipuzkoako Psikologiaren Elkargo Ofizialeko dekanoak. «Baina gauza bat da informazioa bilatzea, eta oso bestelakoa da norberaren ondoeza interpretatzea edo gure osasun psikologikoari buruzko erabakiak hartzea segundo gutxiko bideo batean, algoritmo batean edo beharrezko prestakuntzarik ez duen pertsona batean oinarrituta».
Ziurtasun faltsuak desegiteko bost mezu
Kanpainak mezu zuzen eta probokatzaileak erabiltzen ditu ingurune digitalean gero eta ohikoagoak diren zenbait praktika zalantzan jartzeko:
«TikTokeko bideo baten bidez TDAH diagnostikatzea YouTubeko tutorial baten bidez apendizea operatzea bezalakoa da.»
«Zientzia-teknikak baino hashtag gehiago erabiltzen baditu, ez da hori.»
«Tardeoa edo puntua egitea nahikoa ez direnean, ez begiratu konstelazioetara.»
«Bachen kasuan, geratu haren sonateekin, ez haren loreekin.»
«Agian “bitamina-pertsonaz” inguratzea eta pertsona toxikoak saihestea ez da nahikoa.»
Elkargoak azaldu duenez, helburua ez da eguneroko ongizateari lagun diezaioketen jarduerak zalantzan jartzea, baizik eta gogoraraztea horietako batek ere ez duela ebidentzia zientifikoan oinarritutako esku-hartze psikologikoa ordezkatzen, osasun mentaleko arazo bat dagoenean.
Ekimen honen bidez, Gipuzkoako Psikologiaren Elkargo Ofizialak elkargokide diren psikologoengana jotzearen garrantzia aldarrikatu nahi du. Profesional horiek prestakuntza espezializatua eta etengabeko eguneratzea izan behar dute, eta herritarrentzat bermeak eskaintzen dituen kode deontologiko baten mende daude.